Plug In #3. Foto Peter Cox
Plug In #3. Foto Peter Cox

tentoonstelling

Locatie: Van Abbemuseum

The Undeclared Crowd

Plug In #03

Deze presentatie is het eerste resultaat van het nieuwe onderzoeks- en gastconservatorprogramma van het Van Abbemuseum. Voor dit initiatief worden jongere internationale conservatoren benaderd om gedurende een periode variërend van zes maanden tot twee jaar in het museum te werken aan projecten waarbij ze gebruikmaken van de collectie en de tentoonstellingsruimten van het museum.

Hyunjin Kim uit Seoul, Zuid-Korea, heeft deze expositie samengesteld als haar reactie op de collectie en als specifieke bijdrage aan Plug In.

‘The Undeclared Crowd’ refereert aan een nog niet erkende of benoemde groep levende of niet-levende objecten. Het idee is om beperkt in te grijpen in de bestaande structuur van het museum om zo bezoekers in staat te stellen de ruimte en de collectie op een andere wijze te ervaren. Hierbij wordt uitgegaan van een subtiele beeldtaal die zaken die onze hedendaagse maatschappij beïnvloeden in esthetische vorm moeten omzetten.

De expositie is verdeeld over twee hoeken. In de ene hoek staat het stuk ‘Untitled (to a man, George McGovern)’ van Dan Flavin (1972), vijfenvijftig cirkelvormige lichten die in een driehoek zijn opgesteld. Behalve een op zichzelf staand kunstwerk is het ook een manier om alle beeldmateriaal aan de andere muren te verlichten. Deze muren worden grotendeels bedekt door zo’n zestig tekeningen, prenten en posters. De keuze van de conservator varieert van gevestigde moderne en hedendaagse namen tot aankomende internationale kunstenaars. Ook Nederlandse kunstenaars zijn daarbij vertegenwoordigd. Welke kunstenaars hier met welke

werken vertegenwoordigd zijn, is te zien op een aparte informatiefolder. Een dergelijke groepering overschrijdt de grenzen van traditionele categorieën in de kunstgeschiedenis, zoals specifieke periodes, landen, thema’s of culturele achtergronden. De selectie is eerder gemaakt op basis van belangstelling voor de unieke kwaliteit van een kunstwerk, een belangstelling die is ontstaan tijdens het onderzoek van de collectie van het Van Abbemuseum. De werken worden op provisorische en spontane wijze tentoongesteld. Dit benadrukt de toevalligheid van de onderlinge ontmoetingen van de werken, zonder dat hierbij bepaalde principes zijn gevolgd. De installatie heeft geen eenduidig, samenhangend onderwerp; elk stuk staat op zichzelf binnen diverse vastgestelde categorieën. De individuele verhalen van de werken zijn autonoom maar hebben een gezamenlijke, zij het vrijblijvende communicatieve eenheid. Ondanks de grote verschillen in tijd en plaats van herkomst van de werken brengt deze constellatie een uitermate boeiend gevoel van ‘saamhorigheid’, ‘co-existentie’ en ‘niethiërarchische gelijktijdigheid’ teweeg. De muur met afbeeldingen zorgt met zijn arbitraire belijning en schuine hoeken voor een ongerijmde onbalans en een zekere mate van instabiele vervorming. Dit wordt duidelijker naarmate je de muur dichter nadert en het wordt nog eens benadrukt door het feit dat bij de installatie geen gebruik is gemaakt van een waterpas of richtlineaal. Dankzij deze strategie bevatten de starre lijnen van de modernistische ruimte meer menselijke elementen. Er is geen prioriteit wat betreft absolute horizontale en verticale lijnen en de installatietechnici werd gevraagd ‘op het oog’ te werken, een installatievoorwaarde die ervoor zorgt dat de ruimte eigenaardig onrustig overkomt.

Het werk van Dan Flavin straalt niet alleen voor zichzelf maar verlicht ook de tekeningen en illustraties. Tussen de twee muren bestaat een zekere esthetische spanning, een contrast tussen overeenkomst en verschil, symmetrie en asymmetrie, continuïteit en discontinuïteit. De onderlinge verhouding is niet problematisch maar ook niet al te vriendelijk; eerder agonistisch, iets wat door politiek denker Chantal Mouffe wordt omschreven als ‘vriendschappelijke vijanden’:

“...wat ik ‘agonisme’ noem ... is een andere uiting van antagonisme waarbij het niet zozeer gaat om een relatie tussen vijanden maar één tussen ‘tegenstanders’, waarbij tegenstanders paradoxaal genoeg worden gedefinieerd als ‘vriendschappelijk vijanden’, dat wil zeggen, individuen die elkaars vrienden zijn omdat ze een symbolische ruimte delen maar die ook vijanden zijn omdat ze deze gezamenlijke symbolische ruimte elk op hun eigen manier willen inrichten.” (Chantal Mouffe - The Democratic Paradox, Londen, 2003)

Ten slotte wordt ons gevraagd de ruimte te lezen als een allegorie van onze manier van leven in de hedendaagse maatschappij. Teneinde te kunnen omgaan met de spanningen, weerstanden en eventualiteiten in onze maatschappij, moeten we kunnen communiceren met, begrip tonen voor, ons aanpassen aan en samenwerken met anderen in die maatschappij. Echter, hoe meer tijd we in de ruimte doorbrengen, des te meer worden de globale verhoudingen tussen de twee muren vervangen door de ruim 60 verschillende verhalen van de illustraties. Hoewel hun unieke verhalen verborgen liggen achter de algemene vorm van de tentoonstelling kunnen ze nog wel worden ontdekt als unieke mogelijkheden die wijzen op andere, complexere perspectieven.

 

Mede mogelijk gemaakt door

Mondriaan Stichting Mondriaan Stichting

The Undeclared Crowd - Plug In #03 is onderdeel van: Plug In

Van Abbemuseum
Bilderdijklaan 10
5611 NH Eindhoven
Nederland
T: +31 40 238 1000
info@vanabbemuseum.nl


Disclaimer & Colofon

Openingstijden: di t/m zo van 11:00 tot 17:00 uur
Iedere eerste donderdagavond van de maand tot 21:00 uur geopend.
Vanaf 17:00 uur is het museum dan gratis te bezoeken.

 

 

Het Van Abbemuseum wordt onder andere ondersteund door: