collectie

De veroordeelden. Hommage à Rosenberg

  • 1953
  • Karel Appel
  • olieverf op doek
  • Locatie VAM, B0, 06, 00
  • Verworven in 1956
  • Inventarisnr 4

De collectie van het Van Abbemuseum bestaat uit meer dan 2800 kunstwerken, die met enige regelmaat voorzien zullen worden van een begeleidende tekst.

Wil je specifieke informatie over dit kunstwerk of de kunstenaar, dan staat de bibliotheek van het Van Abbemuseum tot je beschikking. Daarnaast kun je contact opnemen met de bibliotheek.

Meerstemmige collectie

Beschrijving De veroordeelden. Hommage à Rosenberg

Op het schilderij 'De veroordeelden. Hommage à Rosenberg' van de Nederlandse schilder Karel Appel zie je twee figuren die vrijwel het gehele doek vullen. Ze worden omgeven door streken verf in diverse tinten bruin en zwart. De rechter figuur is hoofdzakelijk wit. Hij heeft een groot hoofd met daarin een enorme donkere mond en grote zwarte ogen. De linker figuur is kleuriger. Appel zet de verf pasteus en met een heftig gebaar op het doek.

Dit schilderij is, zoals de titel aangeeft, een hommage aan Ethel en Julius Rosenberg, een joods echtpaar dat in 1953 in Amerika ter dood veroordeeld is op verdenking van spionage voor de Russen. Gewoonlijk verwijst Appel in zijn werk niet naar een specifieke gebeurtenis. Wel schildert hij, met name in de jaren vijftig, dikwijls gekwelde en tragische figuren. In zijn werk speelt het leed van de wereld, zoals de gevolgen van de Tweede Wereldoorlog en de dreiging van de Koude Oorlog, een rol. Appel combineert deze thematiek met een zeer expressieve manier van schilderen. Hierdoor straalt zijn werk behalve tragiek een enorme vitaliteit uit.

In 1948 richt Appel samen met zijn Nederlandse collega's Constant en Corneille, de Belgische dichter Dotremont en de Deense schilder Asger Jorn de Cobrabeweging op. Deze groep kunstenaars zet zich af tegen de gevestigde kunst van dat moment, die zij te formalistisch en te esthetisch vindt. Vooral de Nederlandse aanhangers van Cobra nemen kenmerken van de kindertekening over in hun eigen werk, zoals grote hoofden, grote ogen boven in het hoofd en grote handen. Dikwijls is het werk grimmig van karakter, zoals dit schilderij, maar er ontstaan ook werken waarin het accent ligt op kinderlijke onschuld zoals in 'Paard en fluitist' van Appel.