tentoonstellingen

Ulay / Abramovic : Video installaties 1976-1988

  • Van: 27-04-97 tot: 15-06-97

Solotentoonstelling - Lezing: M. Abramovic, 'Performing Body'. Datum: 29-05-1997 - Opmerkingen: Locatie : Vonderweg. - Reizende tentoonstelling : Stedelijk Van Abbemuseum ; Tramway, Glasgow ; Musée d' Art Contemporain, Lyon - Met documentatie

De geschiedenis van de Europese performance kunst is onlosmakelijk verbonden met de kunstenaars Ulay en Marina Abramovic. Nadat ze ieder apart al een aantal performances hadden gemaakt, besloten ze in 1976 te gaan samenwerken. Tot 1988 duurde de vruchtbare periode waarin Ulay en Marina samen leefden en werkten. Vanaf het begin van die samenwerking zag het kunstenaarsduo zichzelf als een 'androgyn geheel' waarin de tegenstellingen van het mannelijke en het vrouwelijke zijn verenigd. Toen Abramovic en Ulay, na ieder apart al een aantal performances te hebben uitgevoerd, besloten om samen te werken, werd hun individuele zoektocht naar identiteit letterlijk samengevoegd. Twee personen die werken als èèn kunstenaar. Dit werken in tweedelingen is te vergelijken met tegenstellingen, zoals die voorkomen in het Oosterse denken en de klassieke filosofie. De polen worden daar meestal zeer concreet geformuleerd: licht - donker, positief - negatief, stilte - geluid, bewegingsloos - beweging, rust - energie. Ulay en Marina gebruikten deze oude begrippen vaak in hun werk. De eerste performances hadden een sterk lichamelijk karakter. In 'Expansion in space', uitgevoerd in Kassel tijdens de Documenta van 1977, verplaatsten ze een zware zuil stukje bij beetje door er met hun lichaam tegen aan te botsen. Uit hetzelfde jaar is 'Light/Dark', waarin ze elkaar met de vlakke hand in het gezicht sloegen tot een van hen stopte. Het doorstaan van zulke langdurige lichamelijke pijn was onderdeel van het werk. Aan het begin van hun samenwerking besloten de kunstenaars geen vaste woonplaats aan te houden, maar in plaats daarvan te streven naar "permanente beweging en mobiele energie". Jaren lang leefden Ulay en Marina in een oude Citroënbus en reisden constant van het ene naar het andere land in Europa. In zo'n nomadenbestaan wordt de ruimte tussen plaatsen op een gegeven moment nog slechts een overgangsperiode. Marina Abramovic beschreef haar ervaring als volgt: "Ik sta compleet open voor alles wat gebeurt... Routine staat als muren rondom ons gevoel; reizen is een goede manier om deze muren keer op keer af te breken. Precies deze kwetsbaarheid maakt je zo wakker". Dit reizende bestaan, waarin alle werken die Ulay en Marina samen maakten zijn ontstaan, bleek een zeer vruchtbare vorm. De performance lijkt ook het artistieke medium bij uitstek voor deze manier van leven: de kunstenaar is in staat om te 'exposeren' wanneer, waar en hoe lang hij of zij maar wil. Een performance is meestal een eenmalige gebeurtenis op een vastgestelde plaats en tijd. Exacte herhalingen vinden zelden plaats. De performance kunstenaar speelt niet, zoals een acteur, een rol, maar voert een handeling uit waarvoor niet is gerepeteerd. Na 1980 werden de performances minder heftig. Bekend zijn de performances waarbij het kunstenaarsduo op verschillende plekken over de hele wereld aan weerszijden van een lange tafel zit. Het is de serie 'Nightsea crossing' uit 1982. In Toronto zaten ze een dag, d.w.z. zeven uur zwijgend tegenover elkaar. In Berlijn waren dat 3 dagen van dezelfde duur en in Amsterdam maar liefst twaalf achtereenvolgende dagen. De dagen van de performance werden doorgebracht zonder eten. Hier werd naast het fysieke het mentale uithoudigngsvermogen op de proef gesteld. Met een performance op de Chinese muur, waarbij Ulay vanuit het Westen en Marina vanuit het oosten begon te lopen, sloten ze hun samenwerking in 1988 af. Dit laatste gezamenlijke werk duurde 90 dagen. Gelukkig is een groot aantal performances van Ulay / Abramovic op video vastgelegd. Vanuit de behoefte om een vorm te vinden om hun vroegere werk te laten voortbestaan, hebben Marina & Ulay dit oorspronkelijke materiaal omgewerkt tot zestien zaalvullende video installaties. De ene keer middels levensgrote video projecties, een andere keer middels een cluster van in de lucht hangende monitors, maar ook met projecties op de achterkant van een scherm, die de performances een tableau-achtig aanzien geven. Daarnaast worden op de tentoonstelling nog vijf andere projecten op video van Ulay / Abramovic getoond. Op deze manier wordt de samenwerking van dit kunstenaarsduo in de periode 1976 - 1988 uitvoerig belicht. Daarmee wordt een belangrijk hoofdstuk in de geschiedenis van de Europese performance kunst vastgelegd. In deze tentoonstelling in het Van Abbemuseum wordt een zeer tijds- plaats- en persoonsgebonden kunst uiteindelijk toch nog vereeuwigd. - Alle foto's: Peter Cox

Dit onderdeel wordt voor u geblokkeerd omdat het tracking cookies bevat. Wilt u deze (en andere) content alsnog bekijken? Door hier op te klikken geeft u alsnog toestemming voor het plaatsen van tracking cookies.
Dit onderdeel wordt voor u geblokkeerd omdat het tracking cookies bevat. Wilt u deze (en andere) content alsnog bekijken? Door hier op te klikken geeft u alsnog toestemming voor het plaatsen van tracking cookies.

Homepage